Фундаментал ва клиник тиббиёт ахборотномаси , 2024, №5 (11)
Maqola mavzusi
POLIKLINIKADA SHAROITIDA 10 YOSHGACHA BO’LGAN BOLALARDA METABOLIK SINDROM VA SEMIRISHNI ANIQLASH (41-47)
Mualliflar
Sulaymanova N.E.
Muassasa
Samarqand davlat tibbiyot universiteti
Annotatsiya
Metabolik sindrom va semirish O‘zbekistonda ham, butun dunyoda ham dolzarb muammo hisoblanadi. Ushbu patologiyaning ko'payishi nafaqat kattalar aholisida, balki 10 yoshgacha bo'lgan bolalarda ham kuzatiladi. Metabolik sindrom (MS) 2-toifa qandli diabet bilan chambarchas bog'liq bo'lgan metabolik, gormonal va klinik kasalliklar majmuasi bo'lib, insulin qarshiligi va kompensatsion giperinsulinemiyaga asoslangan yurak-qon tomir kasalliklarining rivojlanishi uchun xavf omillari hisoblanadi. Tadqiqotimizning maqsadi 10 yoshgacha bo'lgan bolalarda metabolik sindrom va semirish belgilarining mavjudligini aniqlashdir. Tadqiqot materiallari va usullari. 107 semiz bolani tekshirishda qondagi glyukoza darajasi, immunoreaktiv insulin va C-peptid, lipid profili aniqlandi. Tekshiruv qorin bo'shlig'i organlarining ultratovush tekshiruvi, elektrokardiografiya, bosh suyagining rentgenogrammasi (sella turcica) yoki gipofiz bezining MRTsi bilan birga o'tkazildi va qon bosimi monitoringi o'tkazildi. Tadqiqot natijalari. Tadqiqot, asosan, 7 yoshdan oshgan bolalarda semirishning namoyon bo'lish tendentsiyasini aniqladi. Tekshiruvda uglevodlar almashinuvidagi o‘zgarishlar uglevodlarga tolerantlikning buzilishi va giperinsulinemiya, dislipidemiya va arterial gipertenziya ko‘rinishida aniqlangan. To'g'ri ovqatlanish, jismoniy faollik va ichak lipaz inhibitörlerini qabul qilish tufayli bolalarda vazn sezilarli darajada kamaydi, qonning biokimyoviy ko'rsatkichlari ham yaxshilandi. Xulosa. Shunday qilib, semizlik darajasidan qat'i nazar, bolalarda giperinsulinemiya, dislipidemiya va arterial gipertenziya kabi metabolik sindrom belgilari mavjud. To'g'ri ovqatlanish, jismoniy faollik va ichak lipazlarini ingibirlovchi dorilarni qo'llash bolalarda semirish va metabolik sindromning namoyon bo'lishini davolashda ijobiy ta'sir ko'rsatadi.
Kalit so'zlar
10 yoshgacha bo'lgan bolalar, semirish, metabolik sindrom, asoratlar, davolash, oldini olish.
Adabiyotlar
- Холбаев С.Б., Юсупов.Ш.А., Юлдашова Н.Э., Сулайманова Н.Э. Влияние лечения ожирения медикаментозной терапией на клинические проявления остеоартроза коленных суставов на первичном звене здравоохранения // Научно-практический журнал. Достижения клинической и экспериментальной медицины, г. Тернополь (Украина). - 2020. -Т. 1. - №41. - С. 181-186.
- Рахимова Х.М., Сулайманова Н.Э. Назначение пробиотиков при детских функциональнқх желудочно-кишечнқх расстройствах // Проблемы биологии и медицины. - 2020. -Т. 6. - №124. - С. 99-102.
- Рахимова Х. М., Сулайманова Н. Э. Вскармливание здорового ребенка 1 года жизни // СамМИ, учебно–методическая рекомендация для студентов 4-7 курсов ЦНМС, протокол№4 от 23.11.2010г. ЦМК протокол 2 от 19.11.2010г.
- Рахимова Х. М., Сулайманова Н.Э. Особенности физического и психомоторного развития детей от 5 до 12 лет. Медицинские проблемы этого возраста // СамМИ, учебно–методическая рекомендация для студентов 4-7 курсов ЦНМС, протокол №4от 23.11.2010г, ЦМК протокол№2 от 19.11.2010г.
- Рахимова Х. М., Сулайманова Н.Э. Дефицитные анемии, этиология, патогенез, клиника, лечение, скрининг, профилактика, прогноз // СамМИ учебно-методическая рекомендация для студентов 4-7 курсов лечебного и педиатрического факультетов и ВОП- 26.12.2011.
- Юлдашева Н.Э., Рахимова Х.М., Сулайманова Н.Э. Стандартный подход лечения анемии у детей до 5 ти лет // Научные труды Московского государственного медицинского университета имени И.М.Сеченова «Проблемы экологии, здоровья, фармации и паразитологии», Москва, 2012. - С.171-174.
- Сулайманова Н.Э., Рахимова Х.М. Оптимизация методов лечения дисметаболического хронического пиелонефрита у детей // Здоровье, демография, экология Финно-Угорских народов. Международный научно-практический журнал. -2019. - №1.- C.54-56.
- Хусинова Ш.А., Рахимова Х.М., Юлдашова Н.Э., Сулайманова Н.Э.
- Результаты воздействия факторов социальной среды на психоэмоциональное развитие подростка//Ежемесячный научно-методический журнал. «Достижения науки и образования». - 2019. – Т.10. - №51, 2019. – С. 64-68.
- Сулайманова Н.Э., Рахимова Х.М. Оценка и анализ состояния здоровья детей раннего возраста в условиях СВП // Проблемы биологии и медицины. -2013. – Т. 4. №75. - С. 155.
- Сулайманова Н.Э., Рахимова Х.М. Маалокс в лечении рефлюкс эзофагита у детей подростковом возрасте. Проблемы биологии и медицины // Ежеквартальный международный научный журнал. 2018. -Т.4. -№105. - С. 67-69.
- Сулайманова Н.Э., Рахимова Х.М. Назначение пробиотиков при детских функциональных желудочно-кишечных расстройствах // Проблемы биологии и медицины, 2020. – Т.6. № 124. – Сю 99-102.
- Сулайманова Н.Э., Рахимова Х.М. Ахоли уртасида ПЕН протоколлари асосида 2 турдаги кандли диабетни назорат килиш сифатини яхшилаш // Проблемы биологии и медицины. 2022. -T.4. №137. -C.160-163.
- Сулайманова Н.Э., Рахимова Х.М. Оценка качества предоставляемых медицинских услуг по профилактике осложнений сердечно-сосудистых заболеваний // Кардиореспираторных исследований. 2022. -№3. – C. 91-94.
- Сулайманова Н.Э. Повышение качества ведения хронической сердечной недостаточности в парктике семейного врача в условиях первичного звена // Cardiorespiratory Research. 2024. - №-SI-1.1..C.84.
- Sulaymanova N.E. Qariyalrga dori-darmonlarni tayinlash xususiyatlari // O’zbekiston harbiy tibbiyoti. Maxsus son – T. 2. - №2. - C.86.
- Рахимова Х.М.,Сулайманова Н.Э. Провести сравнительную характеристику ИППП в отношении данных заболеваний, диагностированных в 2016-2017 гг // Modern Scientific Research International Scientific Journal. - C. 378-384.
- Сулайманова Н.Э. Изучение состояния волосяных луковиц у пациентов с поредением волос и выявление микромаркеров различных видов алопеций // Modern Scientific Research International Scientific Journal. 2024. - С. 364-370.
- Сулайманова Н.Э.,Рахимова Х.М. Определение клинической эффективности использования препаратов, содержащих гиалуроновую и янтарную кислоты // Modern Scientific Research International Scientific Journal. -2024.-Т. 2.-№ 4. -С. 385-390.
- Kholboyev S.B., Rahimova X.M., Sulaymanova N.E. The state of the intestinal microflora and assessment of the health state among people with impaired glucose tolerance // Annals of R.S.C.B annals of the Romanian. -2021.-T. 25.- №1.-C. 163 – 176.
- Урунова М.А., Юлдашова Н.Э., Сулайманова Н.Э., Лапасова З.Х. Диагностика и лечение осложнений сахарного диабета на основе принципов доказательной медицины // Проблемы биологии и медицины. Международ. научный журнал. -2018. -Т.3. -№102. -С. 192-197.
- Юлдашова Н.Э., Холбаев С.Б.,Сулайманова Н.Э. Адаптированный клинический протокол по интегрированному ведению артериальной гипертонии и сахарного диабета среди лиц старше 40 лет // «Консилиум» Здоровье семьи-будущее Росии. – 2016. -№2. – С. 77-78.
- Маматкулов Х.М., Кудратова М.П., Рахимова Х.М., Сулайманова Н.Э., Юлдашева Н.Э., Пен А. Значение социальных факторов в психоэмоциональном рразвитии и формировании как личности детей школьного возраста от 10 до 14 лет // Журнал вестник врача. - 2011. – Т.1. - №4. – С.76-77.
- Sulaymanova N.E., Ablakulova М.X., Yuldashova N.E., Makhmudov S. M. TREATMENT OF OBESITY DISEASE MODERN OBJECTIVES // PEDAGOG.2023. – T. 6. - №1. – С. 672-680.
- Юлдашова Н.Э., Сулайманова Н.Э., Марданова М.Э., Халилова Н.М. Диагностика и лечение эпилепсии у взрослых // Проблемы биологии и медицины. 2018. – Т.3. -№102. – С. 197-201.
- Sulaymanova N.E, Rakhimova Kh. M., Soleeva S. Sh. Polypharmacy in prescribing drugs to elderly patients // ACADEMICIA: An International Multidisciplinari Researtch Journal. 2023.- T. 12. - №3. – С. 55-61.
- Хусинова Ш.А., Юлдашова Н.Э., Аблакулова М.Х. Взаимосвязь метаболического синдрома и здорового питания // Кардиореспираторных исследований. 2023. -Т. SI-1. - №.1. – С. 326-333.
- Сулайманова Н.Э. EARLY DETECTION OF METABOLIC SYNDROME IN OBESE CHILDREN IN A POLYCLINIC//Эфиопский международный журнал междисциплинарных исследований. -2024.- №11.-С.647-651.